با همکاری مشترک دانشگاه پیام نور و انجمن فیزیولوژی و فارماکولوژی ایران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه زیست‌شناسی جانوری، دانشگاه شهرکرد، ‏شهرکرد، ایران

2 گروه شیلات و محیط زیست، دانشکده منابع ‏طبیعی و علوم زمین، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ‏ایران‏

10.30473/eab.2026.74723.1994

چکیده

بیش از 200 گونه ماهی آب شیرین در ایران وجود دارد. با بررسی جیره غذایی و تنوع زیستی تاریخی ماهی‌ها در محیط‌های آبی می‌توان از فلس به‌عنوان ابزاری برای شناسایی آن‌ها استفاده کرد. فلس‌ها علاوه بر قابلیت استفاده در شناسایی ماهی‌ها در مواردی مثل بررسی جیره غذایی و یا بررسی تنوع زیستی تاریخی در محیط‌های آبی تنها نمونه‌های قابل دسترس هستند. در همین راستا در این پژوهش با هدف تهیه داده‌های پایه فلس در جنس‌های Capoeta و LucioBarbus نمونه‌هایی شامل 10 گونه از حوضه‌های دجله، کارون، کر، نمک و خزر تهیه شد. برای بررسی نمونه‌های تهیه شده فلس‌ها به تعداد 10 تا 15 عدد از نواحی سرپوشی، زیر باله پشتی و روی ساقه دمی تهیه شد. سپس نمونه‌ها در محلول پتاس 5 درصد قرار داده و بر روی لام تثبیت گردیدند و در نهایت با استفاده از میکروسکوپ مجهز به دوربین عکسبرداری تصویر برداری شدند. عملیات لندمارک‌گذاری و بررسی به روش‌های تحلیل تابع تشخیص و تحلیل مؤلفه‌های اصلی به ترتیب با استفاده از نرم‌افزار TpsDig و PAST انجام شد. برپایه نتایج به دست آمده مشخص شد فلس‌ها دارای تفاوت‌های ظاهری مخصوص جنس هستند.با استفاده از شکل هندسی و لندمارک‌ها نمونه‌ها از یکدیگر جدا شدند. در بین گونه‌های موردبررسی گونه‌های LucioBarbus brachzcephalus و LucioBarbus capito و Capoeta saadi با بیش‌ترین صحت از سایر گونه‌ها تفکیک شدند..

کلیدواژه‌ها

موضوعات